پلان استراتيژى

نخستين پلان پنج ساله استراتيژيك ملي معارف (1385-1389) در سال 1385 انكشاف يافت. دومين پلان پنج ساله استراتيژيك ملي معارف (1389-1393) در پرتو نتايج حاصله از سه سال تطبيق نخستين پلان استراتيژيك و انكشافات اخير سياسي، اقتصادي و اجتماعي در كشور تسويد گرديده است. اين پلان هنوز هم به نظرات، پيشنهادات و انتقادات خواننده گان محترم نياز دارد. بي ترديد، وزارت معارف از طرح ديدگاه هاي شما استقبال مي كند. بنابراين، اگر شما پيشنهاد، انتقاد يا نظري در اين زمينه داريد، مي توانيد با مراجعه به بخش نظرات، ديدگاه تانرا ارائه نماييد.

پیام وزیر معارف
تعلیم و تربیه برای پیشبرد انکشاف، تقويت هويت ملي، اداره مؤثر، صلح و ثبات در كشور ضروري می باشد. تعلیم و تربیه باعث افزايش بردباري، برابری و مشارکت شده و فرهنگ جامعه را تحرک می بخشد. یک جامعه تعلیم یافته دارای مولدیت بیشتری بوده، در آمدها در آن بهتر توزیع شده و استندردهای زندگی در آن بهبود می یابد. در طول هشت سال گذشته، افغانها برای فرستادن اطفال شان به مکتب از خود شوق و ذوق فراوانی  نشان داده اند؛ هم فامیل ها و هم اطفال خواهان تعلیم و تربیه با کیفیت می باشند و این تقاضا بخش تفكيك ناپذير از چشم انداز آينده بازسازی و انکشاف افغانستان می باشد.
بی ترديد در طول سالهای گذشته پیشرفت هاي شگرفي در زمینه شمولیت اطفال به مکاتب و فراهم آوری امکانات آموزشی برای آنان حاصل شده است. علیرغم اين دستاوردها دسترسی به تعليم و تربيه در سراسر کشور به طور مساویانه توزیع نشده و کیفیت معارف نیز در مناطق مختلف تفاوت زيادي دارد. با وجود اعمار و بازسازي مکاتب زیادی در سطح كشور هنوز هم به نیازهای مردم در این عرصه به طور کافی پاسخ داده نشده و معلمان مسلكي و با انگیزه كافي جهت ارائه تعليم و تربيه با كيفيت وجود ندارد.
پلان استراتیژیک ملی معارف وزارت برای سالهای 1389 تا 1393 نمایانگر یک رویکرد واحد و جامع به چالش های معارف افغانستان می باشد. چالش های موجود باید به طور موفقانه مورد رسیدگی قرار گیرد تا بتوانيم به اهداف معارف که در قانون اساسی جمهوری اسلامی افغانستان سال 1382، استراتیژی انکشاف ملی افغانستان و اهداف انکشافی هزاره افغانستان برای سال 1399  انعکاس یافته، نائل شويم.
پلان استراتیژیک، اهداف عمده معارف را شناسایی و برای بهبود دسترسی عادلانه و کیفیت معارف،  برنامه های جامعی را طراحی نموده است. این پلان طی یک پروسه مشارکتی و مشورتی با افغان ها در تمامی سطوح و از طریق بورد انکشاف معارف با همکاران انکشافی وزارت، تهیه و تدوین شده است.
وزارت معارف مصمم است تا برای تمامی اطفال و بزرگسالان افغانستان، تعلیم و تربیه باکیفیت و متناسب با نیازهای آنها را فراهم سازد. بنابراین برنامه های تعليم و تربيه دولت باید از طریق یک سیستم مالی و اداری شفاف و حسابده حمايت شود. سیستم های مراقبت و ارزیابی باید در تمامی سطوح تقویت شده و یک رابطه مستحکم با مردم، جامعه مدنی، سکتور خصوصی و حكومت ایجاد گردد.
پلان استراتیژیک ملی معارف شامل پنج برنامه برای بهبود دسترسی، کیفیت و مدیریت معارف در سراسر کشور می باشد. از این میان، سه ساحه نیاز به توجه جدی تری دارد: اول اینکه برای بهبود دسترسی و اداره تعليم و تربيه شاگردان در مکتب، باید فضای کافی و مناسب آموزشي برای اطفال به خصوص دختران فراهم شود. تقریباً نیمی از مکاتب موجود فاقد تعمیر بوده و بسیاری از تعمیرات موجود آسیب دیده و برای استفاده ناامن می باشند. بسیاری از مکاتب در دو شفت و نوبت فعاليت مي كنند تا نیازهای شاگردان را به تعلیم و تربیه توسط تعمیرات موجود برطرف گردد. دومین اولویت، ارتقای مهارت ها و سویه تحصیلی معلمین جهت بهبود کیفیت تدریس و یادگیری شاگردان در صنف می باشد. اولویت سوم، ارتقای کیفیت ساختاری و سازمانی وزارت می باشد تا انکشاف و تطبیق پالیسی های مناسب ، مدیریت مؤثر منابع بشری، مالی و فزیکی لازم برای دسترسی به نتایج حاصل شود.
تعليم و تربيه برای رشد و پیشرفت کشورها لازم و ضروری می باشد. روابط واضحی میان سطح آموزش افراد و دستآوردهای اقتصادی آنها وجود دارد. کشورهایی که در مراحل اولیه انکشافی شان، سرمایه گذاری زیادی را در قسمت تعليم و تربيه نموده اند در مراحل بعدی نیز به موفقیت های بزرگي دست یافته اند. افغانستان جهت رسیدگی به چالش های دوران بازسازی، نیاز مبرم به قوای بشری ماهر دارد. بنابراین، افغانستان راهی به جز سرمایه گذاری در سیستم تعلیم و تربیه ندارد.
اين پلان استراتیژیک سمت و سوي آينده نظام تعليم و تربيه در افغانستان را تعیین می نماید. اين پلان يك سند زنده است که به طور منظم مورد بازنگری قرار می گیرد. یک پلان خوب همیشه باید از امکانات لازم اجرایی جهت نیل به اهداف خویش برخوردار باشد. تخصيص کمک های بیشتر بین المللی به تعليم و تربيه و هماهنگي آنها با پلان استراتیژیک ضروری است تا فاصله میان عرضه و تقاضای خدمات معارف کاهش يابد. تصویب پلان استراتیژیک ملی معارف نشان دهنده تعهد دولت و مردم به ایجاد یک نظام تعليم و تربيه با کیفیت و متناسب براي همه شهروندان كشور می باشد.

داکتر فاروق وردک،
وزیر معارف
کابل، سرطان 1388

 

برای دانلود کردن نسخه تفصیلی پلان ستراتیژی وزارت معارف لینک ذیل را کلیک کنید.

پلان استراتيژى