د افغانستان د پوهنی د ښوونځیو د تأسیس او ارتقا طرزالعمل

 
 
د افغانستان د معارف د عمومی زده کړو تشکیل عبارت له لمړنیو، منځنیو او لیسو څخه دی د دی ښوونځیو تأسیس او ارتقا د دی طرزالعمل په بنسټ صورت نیسی.
 
1- لمړنی ښوونځی:
عبارت له هغه ښوونځی څخه دی چی د ټولګی او یا له لمړی ټولګی څخه تر شپږم ټولګی پوری وی د لاندینی عمومی شرطونو لاندی په مرکز او ولایتونو او ولسوالیو او کلیو کی تاسیسیږی.
الف: ښوونځی باید مرکزی موقعیت ولری.
ب: د لمړنیو ښوونځیو فاصله د لمړنیو دورو د زده کوونکو لپاره نه ښائی چی له دری کیلو مترو څخه ډیره وی.
ج: د لمړنیو نوو ښوونځیو جوړیدل د شپږم ټولګی پوری په تدریجی ډول کال په کال عملی کیږی.
د: په هغه صورت کی چی د بیلو بیلو ټولګیو زده کوونکی د شپږم ټولګی پوری چی د موجود پلانی معیارونو سره مطابق وی د تعلیمی نظارت د هئیت د نظریی په اساس او د ولایتونو د پوهنی د ریاستونو د مقام په تائید په نوو ښوونځیو کی جذبیدلی شی.
هـ: په لمړنیو وښوونځیو کی اضافی څانکی په هغه صورت کی ایجادیږی چی د یو ټولګی زده کوونکی شمیر له ټاکلو معیارونو څخه تجاوز ونکری.
و: د نوی څانگی جوړول په هغه صورت کی عملی کیدلی شی چی د ولایتونو په مرکز کی په هر 100 د هستوګنی په مینو کی چی د هغوی اوسیدونکی 500 تنو ته او په ولسوالی کی د اوسیدونکو د هر 50 کورونو چی د هغوی اوسیدونکی 250 تنو ته او په هر کوچنی کلی کی چی لږ تر لږه د اوسیدلو 20 مبنی ولری.
 
2- منځنی ښوونځی:
عبارت له هغو ښوونځی څخه دی چی له اوم ټولګی څخه تر نهم ټولګی پوری او لاندینی عمومی شرطونو لاندی په مرکز، ولایتونو، ولسوالیو او کلیو کی تاسیسیږی.
الف : د دوو منځینو ښوو نځیو په منځ لږتر لږه اته کیلو متره فاصله وی.
ب : دلومړنی ښوو نځی لوړیدو منځنی ښو ونځی ته په هغه صورت کی عملی کیږی چی په یوه سیمه څو  لومړ 
نی ښوونځی موجود وی یوله هغو یادشوو ښوو نځی څخه چی مرکزی موقعیت ولری اودبل منځنی ښوونځی څخه له اتوکیلو متروڅخه ډیره فاصله ولری منځنی ښوونځی ته ارتقا ومومی .
ج: په منځنی ښوونځی کی په هغه صورت کی اضافی څانګی جوړیږی چی دهغه دټولگی زده کوونکی له پنځو دیرشو تنو څخه ورته وی.
د: په هغه صورت کی په منځنی ښوونځی کی څانگه ایجاد یږی چی شمیریی لسوتنو ته ورسیږی.
هـ: د منځنی ښوونځیو ارتقا په تدریج سره کال په کال د نهم ټولګی پوری صورت نیسی.
و: په مرکز کی د لمړنیو ښوونځیو ارتقا په یوی سیمی کی هغه وخت صورت نیسی چی لږ تر لږه څلور لمړنی ښوونځی په کی دی او هر نوی یو شپږم ټولګی ولری او د ښار په اته کیلو متری کی د هستوګنی په مرکزی نقطو کی واقع وی او په ولسوالیو کی لږ تر لږه دری لمړنی ښوونځی په یو محل کی واقع دی او هر یوئی لږ تر لږه یو شپږم ټولګی ولری او په کلیو کی د هر کلی په مرکز کی چی لږ تر لږه دوه لمړنی ښوونځی ولری.
او که چیری په یوی سیمی کی یو لمړنی ښوونځی وی او پورتنی شرایط ونه لری د منځنی ښوونځی سره د فاصلی په پام کی نیولو لامله په منځنی ښوونځی ارتقا کولی شی.
 
3- لیسی:
لیسی د هغه ښوونځیو څخه عبارت دی چی له نهم ټولګی څخه تردولسم ټولګی پوری ټولګی ولری او د لاندینی شرایطو له مخی په مرکز ولایتونواو ولسوالیو کی جوړیږی.
الف: په هغه صورت کی چی دری منځنی ښوونځی ولری په هغه ځای کی جوړیږی چی مرکزی موقعیت ولری.
ب: او د لیسو په منځ کی له اتو کیلو مترو څخه زیاته فاصله وجود ولری.
ج: د هری ولسوالی په مرکزی کی چی لږ تر لږه دو منځنی ښوونځی ولری او هر یوئی لږ تر لږه د یو نهم ټولګی خاوند وی.
د: په کلیو کی چی مرکزی بڼه ولری او لږ تر لږه د څلورو گاونډیو کلیو زده کوونکی په کی جذب شی.
هـ: د منځنی ښوونځی ارتقا لیسی ته هغه وخت عملی کیږی چی د هغه په گاونډ کی لږ تر لږه دری منځنی ښوونځی وجود ولری او د نورو لیسو څخه اته کیلو سره لری وی.
و: په لیسو کی اضافی څانگی هغه وخت ایجادیږی چی د زده کوونکی شمیر په ټولګی له دیرشو تنو څخه زیات شی.
 ز: د اضافی څانگی ایجاد هغه مهال عملی کیږی چی د زده کوونکو شمیر لږ تر لږه لس تنه وی.
ح: که چیری په یوی سیمی کی منځنی ښوونځی وجود ولری چی په هغه کی پورتنی شرایط ونه موندل شی د ښوونځی فاصله په پام کی نیول کیږی او لیسی ته ارتقا کوی.
تبصره: د پلانی هدفونو د تحقق لامله او د متوسطو او لیسو د ډیرښت د مخ نیوی لامله یادونه کیږی چی منځنی او لیسی په مستقیم ډول ایجادیدلی نشی بلکی د اړتیا له مخی او د پلان جوړولو د معیارونو له مخی هغه شمیر لمړنی ښوونځی چی مرکزی موقعیت ولری او د شپږم ټولګی پوری لمړنی دوره ئی بشپړه کړی وی منځنی او همدارنگه هغه منځنی ښوونځی چی مرکزی موقعیت ولری او لمړنی دوره ئی بشپړه کړی وی لیسی ته ارتقا کولی شی.
 

د عمومی زده کړو د ښوونځیو پلانی معیارونه - (1) الی (12)
 
په یو درسی لمړنی ټولګی کی: 
د لمړی ټولګی ته تر شپږم ټولګی پوری (40) تنه زده کوونکی او له اوم ټولګی څخه تر نهم ټولګی پوری 35 زده کوونکی او له لسم څخه تر 12 پوری 30 تنه.
ښوونکی: د لمړی ټولګی څخه د دریم ټولګی پوری په هر ټولګی کی (1) صنفی اصول او له څلورم ټولګی څخه د شپږم پوری په هر ټولګی کی (4"1) ښوونکی او د اووم څخه تر دولسمه پوری (5"1) ښوونکی.
مستحضر ښوونکی: هغه لابراتوار لپاره یو ښــــوونکی او هــــــغه ښوونځی چی د کیمـــــیا، بیالوژی او ریاضی او فزیک گډ لابراتوار ولری ټولو لپاره یو ښـــــــــوونکی.
 
سمعی او بصری ښوونکی: هغه ښوونځی چی د سمعی او بصری مجهزه کوټه ولری یو ښوونکی.
 
کتابدار ښوونکی: کتابتونه هغه وخت پرانستل کیږی چی د هغه علمی کتابونه لږ تر لږه د مجلو ورځپانو او درسی کتابونو څخه پرته 2500 توکه کتاب ولری د هر کتابتون لپاره یو کتابدار ښوونکی مقرریدلی شی او د کتابدار لپاره مرستیال هغه وخت مقرریدلی شی د کتابتون د کتابونو شمیر څلور زره ټوکو ته ورسیږی د کتابدار مرستیال د حقوقو د حفظ سره د ښوونکی په بست کی مقرریږی او دنده لری چی په اونی کی شپږ ساعته درس هم ورکړی.
 
همکار ښوونکی: د ښځو ښوونکوهرو لسو تنو ته یو همکار معلم مقرریدلی شی.
 
تدریسی مرستیالان:
لمړنی ښوونځی: د لمړی تر شپږم پوری لمړنی ښوونځی تدریسی مرستیال نلری.
منځنی ښوونځی (7-9): په هغه صورت کی چی د زده کوونکو له ( 500-2000) پوری دی یو تن تدریسی مرستیال او که له 400 تر 600 پوری ورسیږی دری تنه تدریسی مرستیالان مقرریدلی شی.
 
لیسی (10-12): په هغه صورت کی د زده کوونکو شمیر د له 500 څخه تر 2000 پوری دی لمړنی او منځنی دوری د خپل تشکیل سره د لیسو په تشکیل کی نیول کیږی. په دی صورت کی د منځنی او لمړنی ښوونځیو د آمرینو بستونه له تشکیل څخه حذف او تدریسی مرستیالان د ټاکل شوو معیارونو پر بنسټ مقرریدلی شی.
 
د لمړنیو منځنیو ښوونځیو او لیسو سر ښوونکی: هغه ښوونځی چی د زده کوونکو شمیرئی پنځو سوو ته ورسیږی یو نفر سر ښوونکی او که چیری زیات شول د هر پنځه سوه زده کوونکو لپاره یو سر ښوونکی مقرریدلی شی.
 
د دیپارتمنتونو آمران:
 په لمړنیو ښوونځیو کی د ټولګی د اصولو د ښوونکو لپاره په هغه صورت کی چی د ټولګی د اصولو هر ټولګی له 1 څخه تر 3 چی لسو څانگو ته ورسیږی د دیپارتمنت یو آمر چی د لارښوونی صلاحیت ولری مقرریدلی شی او له څلورم ټولګی څخه تر 12 ټولګی پوری په هغه صورت کی چی په هر مضمون کی څلور ښوونکی په یوی رشتی کی تدریس وکړی یو له هغو څخه چی د لارښوونی ځواک ولری د دیپارتمنت د آمر په توگه د لمړنی او ثانوی تدریساتو له خوا مقرریدلی شی.
 
دعمومی زده کړو د ښوونځیو مامورین:
د لمړنی د وری ښوونځی (1-6) پوری هغه مهال لمړنی ښوونځی سرله نوی تاسیسیدلی شی چی  د هری څانگی د زده کوونکو شمیر لږ تر لږه 25 تنو ته ورسیږی په هغه صورت کی چی یادشوی ښوونځی دوه څانگی ولری دوه تنه د نهمی رتبی ښوونکی چی لمړی ښوونکی د سر ښوونکی په حیث هم دنده سرته رسوی مقرریږی او هم یو نفر مامور په نهم بست کی او یو تحویلدار په اومه درجه او یو نفر ملازم په لسم بست کی هم مقرریدلی شی د عمومی زده کړو د ښوونځیو مامورین او اجیران په لاندینی ډول مقرریږی.
هغه ښوونځی چی د زده کوونکو شمیری تر 700 نفرو پوری وی د ښوونځی آمر په پنځم بست کی او مامورین په اووم بست کی.
هغه ښوونځی چی زده کوونکی شمیری له 701 څخه تر 1200 دی د ښوونځی آمر په پنځم او دوه نفره مامورین ئی په اووم او نهم بست کی.
 
هغه ښوونځی چی زده کوونکی شمیریی (1701) څخه تر (2200) پوری وی د ښوونځی آمر په پنځم بست کې او څلور تنه مامورین یی په شپږم –اوم- اتم او نهم بست کې هغه منځنی ښوونځی (7 څخه تر9) پوری چی دزده کوونکوشمیرئی د(500) تنو پوری وی دښوونځی آمر په څلورم بست او مامورین ئی یو تن په اووم بست کې هغه ښوونځی چی زده کوونکی له (501) څخه تر (1000) تنو پوری رسیږی دښوونځی آمر په څلورم بست او دوتنه مامورین ئی په اووم او اتم بستونو کې هغه ښوونځی چی له 1001 څخه تر (1500) پوری وی دښوونځی آمرپه څلورم بست اودری تنه مامورین په شپږم –اووم-او اتم بست کې.
هغه ښوونځی چی دزده کوونکو شمیرئی (1501) څخه تر (2000) پوری وی د ښوونځی آمر په څلورم رتبه بست څلورتنه مامورین ئی په شپږم –اووم-او اتم بست کې.
د ښوونځیو د حفظ او مراقبت آمر، هغه ښوونکی چی مدرن او مجهز تعمیر چی عصری وسایل لکه د ابو رسول ،بریښنا او نورعصری وسایل ولری په څلورم بست کې مقرریدلی شی.
فنی اجیران : دمرکز ګرمی دسیستم دحفظ او مراقبت او اوبه رسولو په برخه کې یو پنځمه رتبه کې او دبریښنا په برخه یی یو پنځمه درجه که دتیلفون سوچبورد وجود ولری دهغه دپاره هم یو پنځمه درجه اجیر.
دعمومی زده کړودښوونځیو ملازمین : د1-12 هر شپږو درسی خونولپاره داړوندو دهلیز په ګدون ، دښوونځی دآمر او یا مدیر لپاره یو تن ، او اداری څانګوته یو تن.
هغه ښوونځی چی درسی خونی نلری او زده کوونکی په ازاده ساحه کی درسی لولی دهغو ښوونځو دڅانګو په معیار چی خونی لری ملازم تعین او ګمارل کیږی. دښوونځیو دمیزانو پاک کولو او ساتنی لپاره دهر ښوونځی لپاره یو ملازم دلابراتوار ، گستندر ، دیپارتمنت ، سمعی او بصری کنفرانس اوهغوته ورته خونی د درسی خونو په حساب کې راځی او په درس خونو شاملیږی.
دووخته درسونو او یا هغه زیات دملازمینو په معیار کې اغیزه نلری.
 
په هغو ښوونځیو کې چی دبایسکل دساتونکی زیاته اړتیا احساس یو تن اجیر په نهم بست ک مقرریدلی شی.
 
شب باش : په هغو ښوونځیو کی چی امنیتی دولتی محافظین وجود ولری هیڅ یو ملازم ته حواله او نه اجرا کیږی.
هغه ښوونځی چی امنیتی اودولتی ساتونکی ونلری او دملازمینو شمیرئی اوه تنه او یا زیات دی دښوونځی اداره پری تنظیموی او هغوی پری خبروی اوهغه ملازمین چی دشپی له خوا پهری کوی دورځی له خوا هغه ته استراحت اجازه ورکوله کیږی اوکه دښوونځی دملازمینو شمیر له او وتنو څخه لږوی دښوونځی اداره کولی شی دملازمینودونفره دشپی له خوا دشپی دپهری لپاره وګماری اوورته داضافه کاری دلایحی له مخی دواکمنو مقاماتو دمنظوری څخه وروسته ورته داضافه کاری معاش ورته حواله کړی.
 منتظم: کله چی دملازمینو شمیر لسو تنوته ورسیږی یو نفر منتظم مقرریدلی شی.
باغبان :  دهغه ښوونځی چی له سپورتی اوتعمیراتی ځمکی څخه پرته دیوجریب څخه نیولی تر پنځو جریبو پوری داسی شنه ساحه چی او به ورته تیاری وی په اتمه درجه بست کې. 
تایپست : دثانوی دوری لپاره (1-12) ټولګیو په هغه صورت کې چه دتایب ماشین اویا کمپیوتر موجود وی یو نفر په پنځم بست کښی وټاکل شی.
دریور:دزده کړی هره موسسی چی فعا ل موټرولری دهر موټر لپاره یو دریور په څلورمه بست کې.
تحویلدار : هرلمړنی ،منځنی او مستقلی لیسی ته یو نفر تحویلدارپه څلورمه درجه او ثانوی دوری ښوونځیو ته چی دهغوی داخله شمیر 1500 تنو شاګردانو ته یو تن نقدی او یوتن جنسی تحویلدار په څلورم درجه مقرریدلی شی. 
 
 

دعمومی دزده کړو دلیلیه ښوونځیو - پلانی معیارونه (1-12)
مامورین :
دلیلیی مدیر : لیلیه ښوونځی چی زده کوونکو شمیریی هر څو دی دلیلی مدیر په دریم بست او دلیلیی ښوونکی په لاندی ډول مقرریږی.
 
دلیلیی ښوونکی : دسلو زده کونکو لپاره یو ښوونکی
له(101) تر 300زده کوو نکو لپاره د وه تنه ښوونکی .
له(301) څخه تر څلو رسوه زده کوونکی پوری دری ښوونکی 
له (600) څخه تر 100 ز د ه کوونکو پوری څلورښوونکی 
یادونه : درسی ښوونکی مستحضر،.سمعی او بصری ،کتابدار او، د کتا بدار او مرستیا ل او د لیلیی ښوو نځیو مامورین دنهاری عمومی زده کړی د ََََښوونی او روزنی د  پلان معیار ونو پوبنسټ مقرریزی .
 
د لیلیی اجیران :
دلیلیی ښوونځیو اجیران امام : د لیلیی په هر ښوو نځی کې په څلو ر مه در جه یو نفر.
خیاط : د لیلیی په هر ښوونځی کی په څلورمه در جه یو نفر.
سلمان : د لیلیی د 300 زدوکوونکو لپاره یو نفر اوکه له هغه زیات وی یو بل نفر په شپږمه در جه لست کی.
آشپز اود آشپز د لاس لاندی :هغه لیلیی ښوونځی چی شل کسه زده کوونکی ولری یو نفر آشپزپه څلورمه درجه لست کی اوله هغه څخه زیات تر 200 زده کوونکو پوری دی د آشپز د لاس  لاندی یونفر په شپرمه درجه لست کی اوکه 201 څحه تر دری 300 پوری زده کوونکی دی دو نفره آ شپز ان او یوسلوتنو په زیا ت د آشپز د لاس لاندی یو نفر مقرریږی 
چایدار : هرلیلیی ښوونځی سل تنه زده کوو نکی ولری .
په پنځم لست کی او که له هغه څخه زیات وی دوه تنه چابدار مقررپرلی شی .
ارزاقی تحویلدار: په هر لیلیی ښوونځی کی یو نفر دڅلورمی درجه په لست کی .
خانه سامان: دهر لیلیی ښوو نځی لپاره یو نفر په څلورم لست کی د تضمین په اساس دری لپاره چه د غذ ا خوړلو لوښی دوسره وی .
د لیلیی تنظیف ملازمین : د لیلیی هراتیا زد و کوونکود لیلیی چونی او دهلیزونه او د ډوډی خوړوخونه  اوآشپز 
خانه لپاره په څلورمه در جه لست کې یو نفر.
دوبی: د لیلیی د ښوو نځی مد یر له د وبی سره د ثانوی تد ریسا تونو د طرز العمل نو او له چې په اساس د قرارد اد کولوحق لری .
 
د شپی د لیسو پلا نی معیارونه 
 
د شپی د لیسو د زده کړی کال    میاشت دی د مرکز او ولایتونودشپی لیسو تدریسی او اداره پر سونل دحق الزحمه په توکه د نده سرته رسوی هغو لیسو کې چی د شپی لیسو لری اجرایه مدیر یو نفر اداره مامور یو نفر تدریسی مامور داړوند دچار د سرته رسولو په  برخه کې دحق الزحمه د لایحه له منی هغوی ته حق الزحمه و رکوله کیږی او له اوم ټو لگی څخه ترد و لسم ټو لګی پوری ښوو نکوته حق الز حمه د لایحه سره سم حق الز حمه اجراکیزی .
د شپی د لسې  دچا رو د اجرالپاره د عمومی  زدو کړو د ښوونځی د پلانګذاری  د معیار ونو سره برابر د زدوکونکو د پام کې ښولوسره  سرښوونکی د اضا فه کاری  په تو گه د نده سرته رسوی د هرصنف د تودولو ولو لپاره یوه بخاری او د هری بخاری لپاره  سیوون مواد د لایحه مځنی اجرا کیږی د شپی لیسی مدیران باید سپا په پام کې ونیسی او د جنسی معتمد لپاره که د سوون مواد یی په جمع کې قید یږی صرف د سړو په موسم کې د بخاری د فعا لیدلو سره سم د هغه د پای ته رسولو پوری د شپی لیسه د کاری د وخته پوری او د اضافه کاری د لایحه دحکمو نوله مځنی ورته اضا فه کاری ورکو له کیږی د د فتر د چارو اجرالپا ره یو نفر ملازم  او په سړوکې د هر شپږو درسی خو نو ل لپاره یو نفر ملازم ته د اضا فه کاری د لایحه په اساس .اضافه کاری ورکول کیږی .
یاد ونه: په هغه صورت کې د ښوونځی ُُُُُُُُُُُُُُُُُتعمیر ستندرد نوی کیدی شی چی لږترلږه یو ټو لگی لس تنه وی او هم یو ټولگی په د ود ټولګیو هغه وخت تجزیه کیږ ی چی د ټو لګی شاګردا نو شمیر د ټا کل شوو ا عظمی
معیارونو څخه ډیروی .
 
دکوچانو د ښو و نځیو پلا نی معیارونه
د کوچیان د و ډ وله دی :  (1) یو مښته کو چیان (2) ګرځنده کوچیان . 
الف : د مښته کو چیانو دعمومی زد و کړو ښوونځی . دتر زده کو ونکو شمیر ،ښوونکی ، مامو رین او نو تدریسی او اداری پرسونل د نهاری ښوونځیو برخه یی د نهاری ښوونځیو پلانی معیارو نو مطا بق او د لیلیی بر خه یی عمومی زده کړو په څیرمحاسبه او مقررید لی شی .
ب: د ګرځنده کوچیانو لمړنی ښوونځی (1-6) پوری دا ښوونځی د هغو کوچیانو لپاره چی یو ځای کی ساکن نه وی او له یوی سمې څخه بلی سمې ته حر کت کوی جوړیږی .
ددی ښوونځیو تدریسی چاری دګرځنده ښوونکو له خوا مخ کې بیول کیږی دښوونکو مقرری دلمړنیو ښوونځیو دپلانی معیارونو سره سم صورت نیسی دبشړسیارکوچیانو دزده کړی کال نهمه میاشتی او نیمه بشپړ شپږ میاشتنی دی.
 
دښوونځیو روزنیزو مرستیالانو پلانی معیارونه
 
چه لارښوونکی دکابل دستیار په ګډون دپوهنی دریاستونو دروزنیزوچارو لپاره یو مرستیال او په ولسوالیوکې دپوهنی په مدیریت کی په روزنیزو چاروکې یومرستیال.
رهنما ښوونکی : په هغه ښوونځیوکی چی زده کوونونکی له شپیتو تنو څخه زیات دی یو رهنما ښوونکو ( لږترلږه په اونی کې دشپږو ساعتونو په درس ورکولو مکلف دی.)
 

دزده کړی او روزنی معیاری پلانگذاری -  دمسلکی زده کړو او دتخنیکی لوړو زده کړو موسسی
 
په یو درسی ټولګی کې دزده کوونکو شمیر :
لمړنی دوره (1-6 ) (10-30) تنو پوری
منځنی اولیسی له (7- 12 ) (10-30 ) تنوپوری .
په عالی دوره کې  دزده کوونکو شمیر ( 13- 14 ) (10-20) تنو پوری.
 
استادان : په هغه صورت کې چی استادان او مسلکی او تخنیکی لوړو زده کړو په موسسوکې خپل درسی معیارونه بشپړ کړی تعیینیږی دنوعیت او اختصاصی رشتی په اساس تعییږی.
په اونې کې داستادانو درسی مکلفیت د ( 10- 14) ساعتونو پوری درس او له ( 4- 8 ) پوری له درس څخه پرته په لو لوړو مسلکی او تخنیکی موسسوکی .
ددیپارتمنتونو آمرانو : په هری اختصاصی رشتی چی پنځه ښوونکی وجود لری یو نفر په هری اونی کې ددپارتمنتونو دآمرانو درسی مکلفیتونه له ( 8- 10) درسی ساعتونه.
مستحضر استاد یا لابرانت :هغه مسلکی او تخنیکی موسسی چی دعملی او لابراتوارونو کارونو دکیمیا ، بیولوژی ،فزیک ، او لسان او دمواد برابرول لپاره خونی ولری دهر لابراتوار دعملی کار دخونی لپاره او په هر اونی کې مکلفیت لری چی شپږ ساعته درس هم ورکړل
.کتابداراستاد: دهری تعلیمی تخنیکی اومسلکی مؤسسی لپاره چی دکتابونو چی د علمی کتابتون اوکتابونو شمیرئی (250) ټولو ته ورسیږی بر سره پردی مکلف دی شپږ ساعته درس هم ورکړی .
دکتابدار مرستیال : که چیری دکتابتون شمیر له دوه ورځو څخه زیات دی یو تن .
دعملی کارونو استادان : دهرو لسو تنو زده کوونکو لپاره یو نفر او په هری اونې کې (14) ساعته دعملی کار په سرته رسولو مکلف دی.
د اداری او تدریسی مامورین :
دتخنیکی او مسلکی عالی موسسوآمرین : دپنځه کلنی په موسسوکۑ یو نفر ددوهمی رتبی بست کۑ.
تدریسی مدیر:
اداری مدیر: 
دتخنیکی او مسلکی لوی آمر :
تدریسی مرستیال : دپنځه کلنی دوری په موسسوکۑ یو نفر .
اداری مرستیال : دپنځه کلنی دوری په موسسوکۑ په دریمی رتبی کۑ یو نفر.
تخنیکی او مسلکی لیسی : په هری لیسی کۑ یو نفر په څلورمه رتبه کۑ یو نفر.
تدریسی مرستیال: په هری لیسی یو نفر په څلورمه رتبه کۑ.
اداری مرستیال : په هری لیسی کۑ یو نفر په څلورمه رتبه کۑ.
دحفظ او مراقبت مدیریت : په هری لیسی کۑ یو تن په پنځمه رتبه بست کی.
اجرایئه مدیر : په هرلیسی کۑ تن په پنځمه رتبه بست کی.
دخبرونومدیر : په هری لیسی یو تن په پنځمه رتبه بست کۑ .
نوراداری او تدریسی مامورین : دمنظورشوی تشکیل او بودجی په اساس مقرریدلی شی.
په نهمی درجی کۑ اجیران : دهر دیری درسی خونودعملی کار ورکشاپونو او اړوندو دهلیزونو او دهغه شاوخواته یو نفر.
سقاو : په هغو موسسوکۑ چی داوبو رسولو سیستمونه نشته هری موسسی ته یو تن په شپږم درجه بست کۑ.
باغوان : په هغو تعلیمی تخنیکی او مسلکی د موسسوکۑ چی دفارم او سمسورتیا لپاره ځمکه ولری او اوبه هم ولری چی دسپورتی او تعمیرڅخه پرته څلور جریبه وی یو نفر په شپږمی درجی بست کۑ . او که څلورجریبه   نور هم پری زیاته شی یوبل نفر هم مقرریدلی شی. 
 منتظم او یا باشی : کله چی دملازمینوشمیر له لسو کسو څخه زیات شی.
جنسی معتمد : دقرطاسیی او مفروشاتو لپاره په هری موسسی کۑ یو تن په څلورم بست کۑ.
نقدی معتمد: په هری موسسی کۑ دلیلی او نهاری برخو لپاره یو نفر په څلورمه درجه بست کۑ .
خانه سامان : په هری تعلیمی تخنیکی او مسلکی موسسی دلیلی او تدریسی برخی لپاره یو نفر په شپږمه درجه بست کۑ.
تایپست :دزده کړی په خبری موسسی کۑ یو نفر په څلورمه درجه بست او دخپرونو د څا نگی .
دګستندر کار دهر ماشین لپاره یو نفر په دریمه درجی په بست کۑ.
کمپیوتر کار:
 
گستتنرکار په هغه صورت کۑ طباعتی فعال وسیله وجودولری په هری موسسی کی یو تن په دریمه درجه بست کی.
دپاڼو ټولونکی او صحاف : که تعلیمی موسسی دخپرونو فعاله دستگاه ولری درسی کتابونه او درسی یاداشتوته برابر کړی یو نفرپه شپږمه درجه بست کۑ.
دریور: که تعلیمی موسسی موټر ولری دهر یو فعال موټر لپاره یو نفر دریور په دریمه بست کۑ.
تجار: دهری تعلیمی موسسی لپاره یو نفر په پنځمه درجه بست کۑ.
برقی : دهری دولتی تعلیمی موسسی لپاره چی دبریښنا له انرژی څخه ګټه آخلی یو نفر په پنځمه درجه  بست کۑ.
نلدوان : دهری هغی تعلیمی موسسی لپاره چی دنلدوانی مجهز سیستم ولری په پنځمه درجه  په بست کۑ یو نفر .
شب باش : په هری هغی تعلیمی موسسی کۑ چی دولتی امنیتی موظفین وجود ونلری یو نفرشب باش په پنځمه درجه بست کۑ.

 

دلیلی دتخنیکی او مسلکی موسسو دپلانگذاری  معیارونه
 
مامورین او استادان : دتخنیکی او مسلکی زده کړو په موسسو کۑ چی لږ ترلږ شل تنه زده کونکو موجود وی لیلیه جوړیږی.
او که له هغه څخه لږ وی په عاجل ډول ساحوی لیلیی ته لیږول کیږی دلیلیی دسلو زده کونوکو لپاره یو دلیلیی ښوونکی او دلیلیی دزده کوونکو د زیاتیدو په صورت کۑ یو بل دلیلی ښوونکی هم زیاتیږی.
دلیلی مدیر: که دلیلیی زده کوونکوله شلو تنو څخه زیات شی یو تن په څلورمه رتبه بست کۑ مقرریږی او دهغه په غیاب کۑ دلیلی دمدیر ددندی دلیلیی ښوونکی سرته رسوی.
روغتیایی پرسونل : په هغه صورت کۑ چی لیلی زده کوونکی 200 تنو ته ورسیږی یو دطب داکتر په څلورمه رتبه بست اویو تن داکتر دمرستیال په توګه په پنځمه رتبه بست او یو فارمست په (6) رتبه بست او یو تن ملازم په (9) درجه بست کۑ.
اجیران:
ملا امام : په هر تعلیمی ،تخنیکی او مسلکی موسسی کۑ چی دلیلی زده کوونکی ولری یو تن د (5) درجی په بست کۑ.
خیاط: په هری تعلیمی موسسی کۑ چی دلیلیی دزده کوونکوو شمیریی (200) نفرونه ورسیږی یو نفرپه شپږمه درجه بست او که چیری له (200) څخه زیات وی یو بل نفر هم په شپږمه درجه بست کۑ.
دوبی : که چیری لیلیه فعاله وی هر شلو زده کوونکو لپاره یو نفر په شپږمه درجه  بست کۑ.
سلمان : دهر سلو زده کوونکو لپاره یو نفر په شپږمه درجه بست کۑ او که له پنځو سو تنو څخه کم  وجود ولری دشاروالی دمعلومات له مخی هغوی ته نقدی پیسی ورکولی کیږی.
آشپز او دهغه دلاس لاندی: د سلو تنو زده کوونکو لپاره یو آشپز په دڅلورمی درجی په بست او که له هغه تر دوسوو پوری ورسیږی دآشپز لاس لاندی یو بل نفر دشپږمی په بست کۑ او که 201 تر 300 پوری ورسیږی دآشپز دلاس لاندی دو تنه مقرریدلی شی او که له دری سوو څخه زده کوونکو شمیر زیات شی دهر 100 نفر و په زیاتیدو دآ شپز دلاس لاندی یو بل نفر مقرریږی.
 
چایدار :دلیلی دسلوتنو زده کونکو دوجود په صورت کۑ په شپږمه درجه بست کۑ یو نفرچایداراو د(100) زده کوونکو په زیاتیدلو شپږمه درجه اجیر مقرر کیږی.
 
حمام : په هغه صورت کۑ چۑ په لیلی کۑ عصری فعال تشناب وجود ونلری دحمام سره قرار داد کیږی او دورځۑ نرخ په اساس نقد ورکول کیږی.
دجامو معتمد: هره تعلیمی موسسه چی فعاله لیلیه ولری یو نفر په دریمی درجه بست کۑ.
ارزاقی معتمد : که چیری لیلیه فعاله وی یو نفر په څلورمه درجه بست کۑ.
دارتزاقی معتمد دلاس لاندی : که چیری دلیلیی زده کوونکو له سلو څخه زیات شی یو نفر په (7) درجه بست کۑ.
دتنظیف موظف : دډوډی خوړلو ، آشپز خانه او مسجد لپاره دوتنه.
 
 

د دینی عالی مدرسو او دارلحفاظونو دپلانگذاری معیارونه - نهاری عالی مدرسی: دزده کوونکو او محصلانو شمیر:
 
ټولګی : عالی دوروکی 25 محصلان ثانوی دوروکۑ 30 زده کوونکو په اونۑ کۑ درسی ساعتونه ، داړوندی لایحی مطابق.
په عالی او ثانوی دوروکی داستادانو او دیپارتمنتونو دآمرانو مکلفیتونه دتدریسی او اداری اړوندی لایحی مطابق.
تدریسی او اداری پرسونل : دمدرسی لوی مدیر په دریم بست کۑ یو نفر.
په عالی دورو کۑ یو تن مرستیال په څلورمه بست کۑ.
په ثانوی دوری کۑ دحقوقو په حفظ یو تن ښوونکو.
دتدریسی چارو مرستیالان دلوی مدیر په غیاب کۑ دمدرسی دچارو څخه کفالت کوی.
 
استادان : دټولګیو دشمیر په اساس او دهغوی ددرسی مکلفیتونو پراساس مقرریږی.
اداری مرستیال : په څلورمه رتبه بست کۑ یو نفر.
ددیپارتمنتونو آمران : دهر دیپارتمنت لپاره یو تن دیپارتمنتونوته په لاندی ډول دی.
دتفسیر عقایدوحدیث او منطق – دیپارتمنت.
دفقهی، اصول ، صرف او نحو – دیپارتمنت.
دقران وحفظ او تجوید دیپارتمنت.
دساینس اوریاضی دیپارتمنت.
دژبی او اجتماعیات دیپارتمنت.
 
کتابدار : په هغه صورت کۑ چی دکتابتون کتابونه له 250 ټوکو څخه ډیرشی دښوونکو په بست کۑ یو نفر 
 
دکتابدار مرستیال : په هغه صورت کۑ چی دکتابتون کتابوته پرته له څلور رزه ټوکو څخه ډیر شی دیو کتاب دار وحقوقو دحفظ سره یو نفر کتابدار او دکتابدار مرستیال چی په  اونی کۑ مکلف دی چی (6) ساعته درس هم ورکړی.
لابرانت یا مستحضرښوونکو :په صورت کۑ چی مدرسه دساینس اوریاضی لابراتوارولری یو نفر.
فنی مامور : هغه مدرسی او دارحفاظوته چی دعصری او مجهز تعمیر ولری داو بو رسولو او نلدوانی او تخنیکی آلاتو مرکز ګرمی او دتعمییر دنوروچارو په برخه کۑ دعمومی زده کړو دښوونځیو او فنی او مسلکی مامورینو دپلانګذاری دمعیارونو مطابق مقرریدلی شی.
اداری مامورین: داجرایی مدیر یو نفردپنځمی رتبی په بست کۑ. او تدریسی ، جنسی ، نقدی څانګوته یو یو نفر په شپږمی اواومی رتبی په لستونوکی.
اجیران :
 نقدی معتمد : هری مدرسی ته یو نفر په څلورمه درجه بست کۑ
جنسی متمد : هری مدرسی ته یو نفر په څلورمه درجه بست کۑ 
نجار: هری مدرسی ته یو نفر په څلورمه درجه بست کۑ.
تایپست یا کمپیوتر کار : داداری او تدریسی چارواو دیپارتمنتونو ته یو نفر په پنځمه درجه.
دریور: په هغه صورت کۑ چی مدرسه موټر ولری دهر فعال موټر لپاره په څلورمه درجه بست کۑ یو نفر.
باغوان :دیوجریب څخه تر څلور جریبو شنی ساحی لپاره یو نفر اوله هغه څخه زیات ته دو نفره په اتمه ددرجه بست کۑ.
سقاو: په هغه صورت کۑ چی مدرسی کۑ داوبو رسولو سیستم نه وی یو نفرپه اتمه درجه بست کۑ
دټولګی ملازم په نهم درجه بست کی 
د ټو لګی  ملازم په نهم در جه لست کی – دهر شپږ ودرسی خونواو دهغه مربوطو دهیلزونو لپاره یو نفر.
دلا براتودر خونی د یپارتمنتونه، کتابتون ، د کنفرانس خونه ا و هغه ورته د درسی خونو په توګه شمیرل کیږی او د درسی ټولگۑ د پلانی معیارونوکۑ شا مل.
د مدرسی دلوی مدیر لپاره یو نفر –
د مدرسی تد ریسی او اداری مر ستیال د فترونوته یونفر 
اداری څانګوته یونفر 
تدرسی څانګو ته یونفر 
تشنابونوته یونفر 
د عمومی د روازی او با یسکلونو د سا تنی لپاره یو نفر 
شب باش : دشپی له خوا د مدرسی د سا تنی  او څارنی لپاره دعمومی زده کړو پلانی معیارونو مطابق شب باش تو ظیفید لی شی  .
 

د لیلیی په بر خه کۑ د عالی د ینی مدرسو  د پلان گزاری معیارونه
 
دینی عا لی مد ر سی چی د لیلیی برخه هم لری سر بیره پر هغه مامورین  اجیران چی عالی دینی نهاری مدرسی لری لاندینی  ما مورین او اجیران دهغه د لیلیی په برخه کی مقرر او ا ستخدامیږی.
 
دلیلیی ښوونکی : دلیلیی 100 تنو محصلانواو زده کوونکو لپاره یوتن . او له 101 څخه تر 600 تنو دلیلیی محصلانواو زده کوونکو پوری 2 نفره اوله301 څخه تر600 تنو دلیلیی محصلانو او زده کوونکو پوری 3 نفره او له 601 دلیلیی محصلانو اوزده کوونکو ورسیږی 4 نفره.
اجیران :
ملا امام : دهری مدرسی لیلیی لپاره یو نفر په 4 بست کې 
خیاط :  دهری لیلیی مدرسی لپاره یو نفر په 5 بست کې.
سلمانی : دلیلیی 300 محصلانو او زده کوونکو لپاره په شپږمه درجه بست کې . چی له 300 تنو څخه زیات وی یو بل نفر په شپږمه درجه بست کې په 4 بست کې.
 
 
آشپز: په لیلیی د300 محصلانواو زده کوونکو لپاره یونفر په څلورمه درجه بست کې که چیری له 300 څخه دلیلیی محصلان او زده کوونکو ډیرشی دهرو 100 تنو لپاره یو آشپز مقرریدلی شی.
دآشپز ددلاس لاندی : دپلانګذاری دمعیارونو سره سم په شپږم بست کې یو نفر استخدامیدلی شی.
چایدار : دلیلیی دهر سلو محصلانو او زده کوونکو لپاره یوتن په پنځمه درجه بست کې که چیری له سلو تنو څخه زیا تیږی 2 نفره. 
ارزاقی معتمد : دهری مدرسی لیلیی لپاره یو نفر په څلورمی درجی بست کې.
دارزاقی معتمد مرستیال : دهری مدرسی یو نفر په څلورمه درجی بست کې.
دجامو معتمد : دهری مدرسی په لیلیی کی یو نفر په پنځمی درجی بست کې.
برقی : دهری تدرسی لپاره چی دبریښنا له جریان څخه چی استفاده کوی یونفر په پنځمه درجه کې بست کې.
نلدوان : هغه مدرسه چی دنل نځلولو مجهز  سیستم ولری یو نفر په پنځمه درجه کې
تنظیفی اجیران او کارګرانو په نهمه درجه کې : دلیلیی دمدیریت دپاک کاری او لیلیی دخونولپاره چی تر اتیاوو تنو پوری محصل او زده کوونکو ولری دوه نفرپنځمه  او چی  له 80 محصل او زده کوونکو څخه زیات شی دهر 50 تنو محصلانو او زده موکرونکو لپاره په لیلیی کې یو نفر  مقرر یدلی شی.
د ترکاری او ارتزاقی مواد ودانتقال لپاره یونفر.
هغه  مد رسه چی دا ورس ځای ولری دهغه  پاک کاری لپاره یونفر دتنظیف او ډوډی خوړلواواشپز خا نی لپاره 2 نفره .
 
 

د دارلحفاظونو دپلانگذاری معیارونه  
 
په یوټولګی کې دزده کوونکی اعظمی شمیر : په درسی ټولګی 20 نفره زده کوونکی دښوونکی  دوه مدرسینو د درسی ساعتو نو شمیر او مکلفیتونه  په  اونی کې دلایحی  له مخی د قران مجید  دیا دو نومضمون اونور مضمونونه .
 
ُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُُ مامورین : 
مدیر : دهر دارا لحفاظ لپاره  په څلورمه  رتبه کې یونفر.
تدریسی  مرستال  او سر ښوونکی : دنهاری  عمومی زده کړو د ښوونځیو دپلانی  معیارنوسره سم مقرریږی.
استادان : د ټولګیو له اودرسی مکلفیتونو له مخی مقرریږی.
مامورین : د تدریسی  چارو په برخه کی په شپږمه  درتبه کی  یونفر
داداری چارو په برخه کې په اومه رتبه بست کې یو نفر.
اجیران : 
باغبان : دارلحفاظ چی داړوند مدرسی سره یو ځای نه وی او له بلی ساحی او تعمیر څخه استفاده وکړی له یو جریب څخه ترڅلور جریبو شنی ساحی لپاره یو نفر او له هغی څخه زیاتی ساحی ته 2 نفره په اتمه درجی په بست کې.
سقاء : په هغه صورت کۑ چۑ دارلحفاظ اومدرسه یوځای نه وی او د اوبو رسول سیستم ونلری یو نفر په اتمه درجه لیست کۑ.
دټولګې ملازمین :
دهغی درجی اجیرانوپه بست کې  : دهروشپږو درسی ټولګیو اړوند دهلیزونو او دهغه دشاوخوا لپاره یو نفر – دمدیر ددفتر لپاره یو نفر دمرستیال ددفتر لپاره یو نفر-
اداری او تدریسی څانګوته یو نفر په هغه  صورت کې چی دارلحفاظ له مدرسی سره یو ځای نه دی ددتشنابونو دپاکولو لپاره یو نفر.
 
شب باش : په هغه صورت کې چی ددارلحفاظ له مدرسی سره یو ځای نوی او ددارلحفاظ دساتنی او څارنی لپاره دشپی له خوا دعمومی زده کړو دښوونځیو دپلانی معیارونو له مخی دشپی داوسیدو لپاره موظف کیدالی شی او د دارلحفاظ دعمومی دروازی او بیسکلونه دساتنی لپاره یو نفر.
 

دموقتی پلانګذاری معیارونه
 
دا موقتی معیارونه دی چی په استثنایی حالاتو کې دسیمی دخاصو شرایطو له مخی دتطبیق وړ دی.
په لمړنیو ،منځنیو ، لیسو ، دینی عالی مدرسو او تخنیکی او مسلکی زده کړو چی یوه څانګه ولری اود زده کوونکو شمیر په یوټولګی کې دلسو تنو څخه لږ هم دی دښوونځی دفعال ساتلو دآمله باید ټولګی دایر شی.
په هغو ښونځیو کې چی دیوی دوری دټولګی شمیر له یو ټولګی څخه ډیروی او دهر ټولګی دزده کوونکو شمیر له لسو تنو څخه لږ دی صنف تجزیه او له بل سره ادغامیږی اضافه بست ښوونکو ددرس ورکولو لپاره نورو ښونځیو او یا حیاتی کورسونو ته توظیفیږی. دلومړی ، دوهم دریم ټولګی په برخه ئی له لسو نفرو څخه په یو تولګی کې لږ وی.
دعمومی زده کړو دښوونځیو دلایحی له مخی دزده کوونکو لپاره مختلط ټولګی جوړیږی.
 

دښوونکی دروزنی دعالی پلانگذاری معیارونه
 
دزده کوونکو شمیر په یو ټولګی کې په دوه کلنه دوره کې له لسو تنو څخه تر (25) تنو پوری دننه په خدمت کې زده کړی دشلو تنو څخه تر دیرشو تنو زده کوونکو پوری دزده کونکو ددرسونوساعتوته په اونی کې: دلایحی سره سم :
داستادانو او دیپارتمنتونو دآمرانو مکلفیتونه : دلایحی 
 
سره سم لابرانت یا مستحضر استادان : دښوونکو دروزنی هغه عالی موسسی دکیمیا بیالوژی فزیک او ریاضی ، لسان او ټولنیزو علومو او دموادو دبرابرو لپاره ولری دهر لابراتوارو لپاره یو نفر.
کتابدار : دښوونکو دروزنی دهر عالی موسسی لپاره چی دهغه دکتابتونو علمی کتابوته350 ټوکوته ورسیږی یو نفر.
دکتابدار معاون : په هغه صورت کې چی له څلورزرو ټوکو څخه زیات علمی کتابونه په کتا بتون کې اوی یو نفر.
اداری او تدریسی مامورین :
رئیس :دښوونکو دروزنی په هر لوړی موسسی کې په دوهمه رتبه بست کې یو نفر.
تدریسی مرستیال : دښوونکی دروزنی په هری لوړی موسسی په دریم رتبه بست کې یو نفر.
اداری مرستیال : دښوونکودروزنی په هری عالی موسسی کې په دوهم بست کې یو نفر.
اجرائیه مدیر : دښوونکو دروزنی په هری عالی موسسی کې په څلورم بست کې یو نفر.
دخپرونو مدیر : دښوونکې دروزنی په هری لوړو موسسی کې په پنځم بست کې یو نفر.
دحفظ او مراقبت مدیر : دښوونکی په هری لوړی موسسی چی مدرن تعمیر ولری او په عصری وسایلو مجهز وی په څلورم بست کې یو نفر.
 
 
 
اداری او تدریسی اجیران :
( په نهم بست کې ) دهر شپږو خونو لپاره داړوندو دهلیزونو او شاوخوا په شمول یو نفر.
درئیس ددفتر لپاره یو نفر
دمرستیالانو ددفتر لپاره یو نفر
دحفظ او مراقبت دمدیر دفتر لپاره نفر
تدریسی څانګو ته یو نفر
اداری څانګوته یو نفر
 
دلابراتورونو ، ګستنر ، دیپارتمنتونو ،دکنفرانس صالون اودهغه په شان درسی خونی شمیرل کیږی زیاد شوی برخی په پلان کې شامل دی. په خدمت دننه زده کړی چی درس ساعتونه ئی درسمی وخت څخه په شپږو ټولګیوته یو ملازم ټاکل شوی او حق الزحمه دلایحی سره سم حواله کیږی. دشپږو تشنابونو ،بیت الخلا او کمودونو پوری یو نفر.
 
باغوان : هغه موسسی چی دفارم او سمسورتیا لپاره ځمکه لری په هغه صورت چی اوبه واری دیو جریب  څخه تر پنځو جریبو پوری دشنی ساتنی لپاره پرته دسپورتی او تعمیراتی ساحی څخه په 6 درجه کې یو نفر.
منتظم : که چیری دملازمینو شمیر لسو ته ورسیږی یو نفرپه 8 درجه بست کې.
جنسی معتمد : د مفروشاتو او قرطاسی لپاره په هری موسسی کې په 4 درجه بست کې یو نفراو که چیری دجنسی معتمدجمعدهی زیاته وی دضرورت په صورت کې قرطاسی لپاره یو نفر متعمد په 4 درجه بست کې په ځانګړی دول ټاکل کیږی.
نقدی معتمد :دښوونکی دروزنی په هری عالی موسسی کې دلیلی او نهاری برخی لپاره په څلورمه درجه بست کې یو نفر.
خانه سامان: دښوونکو دروزنی په هری عالی موسسی کی دتدریسی او اداری برخی لپاره په شپږمه درجه بست کې یو نفر.
تایپست : دښوونی دروزنی په هری عالی موسسی کې دتدریسی او اداری برخو لپاره دوه نفره په شپږمه درجه بست کې او دکستنر دفعال ماشین لپاره یو  نفر په 3 درجه یست کې.
کمپیوتر کار : دښوونکی دروزنی په هری عالی موسسی کې یو نفر په 3 درجه بست کې.
کستنر کار : په هغه صورت کی چی طباعتی وسایل فعال وی دهری موسسی لپاره یو نفر دڅلورمی درجی په بست کې.
ورق چین یا پاڼه ټولونکی : دفعال کستندردهریوماشین لپاره په 8 درجه بست کې یو نفر. 
صحاف  : که موسسه دخپروفعا له دستګاه ولری او لکچر نوټ چمتو کوی په 6 درجه بست کې یو نفر.
 
دریور :دښوونکو دروزنی هره  لوړه موسسی چی موټرو لری دهر عراده فعال موټر لپاره یو نفر په 3 درجه بست کې.
نجار : دښوونکی دروزنی په هری موسسی یو نفر په 5 درجه بست کې.
نل ځغلوونکې :دښوونکی دروزنی په هری موسسی کې چی دنل ځغلوونکی مجهز سیستم ولری یو په 6 درجه بست کې
بایسکل ساتونکی:دښوونکی دروزنی په هری موسسی کې چی بیسکلونه نه دی په 9 درجه بست یو نفر.
شب باش : دعمومی زده کړو دپلانی معیارونو له مخی .
 
دښوونکی دروزنی دلوړو موسسو دلیلی پلانی معیارونه
 
ښوونکی او مامورین :
 
دلیلی ښوونکی :- په هغو موسسوکې چی دلیلی 20 تنه ښوونکی موجود وی لیلی جوړیږی او که نه دی محصلانوته داعاشی بدل ورکول کیږی او یا مرکزی لیلی ته لیږ ول کیږی. دلیلی دشلو محصلانو څخه ترسلو پوری یو ښوونکی او دهر 100 محصل په زیاتیدلو یوبل دلیلی ښوونکی زیاتیږی.
 
دلیلی مدیر : که چیری دلیلی زده کوونکی له شلو څخه زیات وی یو نفر په څلورمه رتبه بست کې او له هغه څخه پرته دمدیر دندی دلیلی ښوونکی مخ کې بیایی .
اجیران : 
ملا امام : دښوونکو دروزنی په هری لوړی موسسی کې چی لیلی ئی محصلان ولری یو نفر په 4 درجه بست کې.
خیاط : دښوونکی دروزنی په لوړو موسسی کی چی دزده کوونکو شمیرئی 200 نفروی یو نفر او که هغه څخه زیات وی دوه نفره په (5) درجه بست کې.
سلمان : دهر (250) محصل لپاره یو نفر په شپږمه درجه بست کې او په هغو موسوکی چی 50 تنو څخه لږ محصل وی هغوی ته نقدی پیسی ورکول کیږی.
آشپز : د100 محصیلینو لپاره یو نفر په څلورمه درجه بست کې 
دآشپز معاون : د100 نه  تر150 تنو محصلانولپاره 6 درجه بست کې یو نفر.
دآشپز دلاس لاندی: د150 تر 200 محصلانو لپاره په یو او چی له 200 څخه زیات شی دهر 100 محصل لپاره یو نفر د آشپز دلاس لاندی په 7 درجه بست کې استخدامیږی.
چایدار: تر 100محصل 1 نفر په 7 درجه بست کی 
 
جامو معتمد :په هره موسسی کې لیلیی ولری یو نفر په څلورمه درجه بست کې.
ارزاقی معتمد : په هغه صورت کې چی لیلیی فعاله دی په هری موسسی کې یو نفر په څلورمه درجه بست کې.
دمعتمد دلاس لاندی :په هغه صورت کې دمحصلانو شمیر له 100 نفرو څخه زیات وی یونفر په اومه درجه بست کې.
دتنصیف ملازمین :دډوډی خوړیو ، دخونو او آشپز خانی لپاره دری نفر په نهمه درجه بست کې.
تبصره : دښوونکی دروزنی عالی  موسسی که چیری تجریبو ښوونځی ولری دهغوی ښوونکی ، مامورین  او اجیران دعمومی زده کړو دښوونځی دپلان معیارونو په اساس مقرریږی.
 
دوزارت دمرکز داجیرانو داستخدام پلارنی معیارونو
 
معینیتونو (1) نفر جنسی تحویلدار (1) نفر پیش خدمت.
ریاستونه :جنسی تحویلدار یو پیش خدمت یو نفر.
دریاستونو معاونینونه : ملازم یو نفر.
اداری مامورین : دهر 15 مامورلپاره یوملازم .
داستخدام ریاست : پوسته رسوونکی 2 نفره.
دآرشیف مدیریت : پوسته رسان 8نفر.
ددیپو ګانی مدیر : حمال 15 نفره.
دکلوپ مدیریت : دهر 100 مامور لپاره یو نفر پیش خدمت او ددولسو مامورلپاره یو نفر آشپز او دآشپز دلاس 2 نفره او منتظم یو نفر.

ددرسی کتابونو م دحیاتی سواد دپلانکذاری معیارونه - نیمه رسمی او غیر رسمی زده کړی
د سواد حیاتی ساحی آمریتونه 
مامورین: آمرپه څلورمه رتبه بست کی اداری معاون په پنځمه رتبه بست کی مامور په اوومه رتبه بست کی معتمد په څلورمه درجه بست کیی یو نفر ملازم په نهمه درحه بست کی یونفر د حیاتی سواد عمومی کورسونه: 
د لویانو زده کوونکو شمیر په هرکورس کی
 (د10 نز30)پوری د هرکورس موده: 9میاشتی یا315 نجومی ساعتونه د سواد زده کوونکو سن:13 کلنی نه لوړ دتحصیل درجه د دریم صنف فارغ معادل د ابتدائی مکتوبونو.
 ورځنی درسی ساعتونو:د هربوطی لایحی مطابق 
د کورسونو څارنه او نظارت: په مرکز کی دمحلی آمریتونو او د تعلیمی څارونکو غړو لخوااو په ولایاتونوکی د حیاتی سواد د مدیرتونو په همکاری هره روځ 3 ساعته نجومی درسی مکلفیت لری او هره ورځ 2کورسونو ته درس ورکوی. د سواد زده کړوهرښوونکی 
مکلف دی چی په یو تعلیمی کال کی (9 نجومی ماشتوکی) دری کتابونه اول،دوم،دریم  دسواد زده کړو تدریس مړی او یوه دوره  زده کوونکی د کورس نه فارغ کړی.
 
د کورسونو د سوپروایزرانو درسی مکالفیت پ: 
سوپروایزران د ضوونی د حقوقو په ساتلو وظیفه سرته رسوی هر سوپروایزر په یو هفته کی د ښوونکو د 15 کورسونو د بیالیدنی مکلفیت لری که چیری ښوونکی حاضر نه وی کورس د مربوط سوپروایزر په واسطه څارل کیږی. اود ښوونکی  دغیابت په ورځوکی سوپروایزر مکلف دی چی کورس تعقیب کړی یا دساحی آمر بل  ښوونکی د سواد زده کوونکو د تدریس په خاطر موظف کړی.
د مکتب نه بهرد کوچنیانو د زده کړو او د راغونډیدو مرکزونه:
د هرښوونیز مرکز د زده کوونکوتعداد:
په تعداد 125 زده کوونکو په پنځو درسی صنف  کی او په هر صنف کی د 15 نه تر 30 زده کوونکو پوری.
 
دهری تعلیمی دوری موده : هره تعلیمی دوره اتلس میاشتی وی په درسی ډ ول دتعلیمی کال له پیل څخه شروع کیږی او تعلیمی کال په پای کې پای مومی.دزده کوونکی عمر 9 تر 14:
دتحصیل درجه : له فراغت څخه وروسته د لمړنی ښوونځی دڅلورم ټولګی سره معادل وی او دحیاتی سواد  په کارکړی یا 
دعمومی زده کړو په ښونځیو که شاملیدلی شی.
دورځنی درسونو ساعتونه:  4 درسی ساعتونه د دری نجومی ساعتونو معادل وی او دری درسی ساعتونه چی هرساعت یی 45 دقیقه وی .
څیړنه او څارنه: په مرکزی ودلوی مدیریت او
 دتعلیمی  نظارت دغړو له خوا او په د ولایتونوکی د
 حیاتی سواد دمدیرتونو لخوا.
مامورین:
آمر: کله چی د واړو د زده کړو د تجمع مرکزله ښوونځی باندی 125 زده کوونکی ولری اوه درسی ټو لګیو شوی وی 
دهغه آمرپه 5  بست کې یو که چیری شمیریی لږ وی   د
تجمع دمرکز آ مر دښوونکی دحقوقو د ترلو سره.
 مرستیال : یو نفر د ښوونکی دحقوقی تر لو سره .
ښوونکی : دهر ټو لګی لپاره 1 نفر .
مامور : یو نفر په اتم بست کې .
اجیران :
 معتمد : یو نفر په څلورمه درجه بست کې.
ملازم : دتجمع داداری دمرکز لپاره یو نفر په 9 درجه 
 بست کی او دشپږو درسی ټو لګیو اواړوندهلیزلپاره 1
نفر په 9 درجه بست کې.
دحیاتی سواد دښوونځی او حرفوی متمم : 
هره تعلیمی دوره9 میاشتنی :
په درسی  ټولګی کې دزده کوونکی شمیر د10 تر 30 زده کوونکی پوری.
د تحصیل درجه : دعمومی زده کړو دمنځنی دوری سره معادله ده.
 
په اونی کی درسی ساعتونه :
ټولګی 4-5-6-7- 8 
درسی ساعتونه : 30-32-36-34
په ټولګی درسی مکلفیت : له 26 ساعتونو څخه 28 ساعتونو پوری.
مامورین : 
دښوونځی آمر : په 4 رتبه بست کی یو نفر .
سر ښوونکی : دمعلمی دحقوقو لرو سره یو نفر 
دښوونکی شمیر : ددریم ټولګی پوری په هر ټولګی کې یو نفر ښوونکی اوله څلورم ټولګی تر 6 ښوونکی اوله اوم ټولګی  څخه پورته هر ټولګی تر (5) ښوونکو پوری.
مامور : 2 نفره په 7 او 8 رتبه بست کې 
اجیران : 
جنسی معتمد : یو نفر په څلورم درجه بست کی 
دټولګی ملازم : دښوونځی داداری لپاره یو نفر په (9) درجه بست کې. او هر درسی ټولګیو او اړوند و ددهلیزونو لپاره (1) نفر په 9 درجه.
شب باش : دعمومی زده کړو دپلانی معیارونو په اساس مقرریدلی شی.
دکارګری متمم ښوونځی :
دتعلیمی کال  11 میا شتی .
دزده کوونکو شمیر په هر درسی ټولګی کې له 10 څخه تر 30 زده کوونکی پوری .
دتحصیل درجه : دمنځنی دوری معادله.
په اونی کې درسی ساعتونه :
ټولګی : 4-5-6-7-8-9-
درسی ساعتونه : 20-20-2020-20-20
په اونی دښوونکو درسی مکلفیتونه : له 24 څخه تر 26 ساعتونو پوری.
مامورین : دښوونځی آمر په څلورم بست کې یو نفر.
سرښوونکی: دښوونکی دحقوقو لرلو سره یو نفر .
دښوونکو شمیر : له 4 تر 6 له 1 څخه تر 4 پوری او له 7 څخه تر 12 پوری له 1 تر 5 ښوونکو پوری په 17 و18 رتبو بستونو کې.
اجیر:
جنسی معتمد : 1 نفرپه څلورم درجه بست کی.
څانگوملازم:  دښونځی داداری لپاره 1 نفر په 9 درجه  او هرو اشپږو ټولګیوکی اواړنددهلیزونو لپاره یو نفر په (9) درجه بست کې.
 
شب باش : دعمومی زده کړو دپلانی معیارونو سره مطابق مقرریدلی شی.
دحیاتی سواد دشپی له خوا ښوونځی : دشپی له خوا دحیاتی سواد متمم ښوونځی عبارت له حیاتی سواد دښوونځی څخه دی له هغه حیاتی سواد دښوونځی څخه دی له رسمی وخت څخه وروسته دایریږی او له 4 ټولګی څخه تر 12پوری زده کوونکی منی.
 
زده کوونکی : داړوند لایحی مطابق .
مامورین : دښوونځی مدیر په دریمه رتبه بست کې .
 
تدریسی مرستیال : دښوونکی دحق لرلو سره یو نفر .
مامور : دوه نفره په 6-7 بست کې.
ښوونکی: دلایحی مطابق 
جنستی اجیران معتمد: ا نفرپه څلورم درجه بست کی
دټولګی ملازم : دښوونځی داداری لپاره یوتن دهر شپږو تولګیو او اړوندو دهلیزونو لپاره په (9) درجه بست کې یو نفر.
 
تذکر : دحیاتی سواد دشپی لیسی دعمومی زده کړو دشپی لیسو سره توپیرلری ځکه چی دحیاتی سواد دلیسو کارکوونکی دحیاتی سواد د معینیت دمنظورتشکیل له مخی رسمآ مقرریږیاو دنده سرته رسوی.
 
ختم
 
د1367 کال دزده کړی او روزنی نورمیتیفونه
چی لا ندینی ذواتو په کې نوی نظرڅرګند کړیدی.
 
1- عنایت الله امانی : دپلان دریاست مرستیال.
2-  عبد الغفار رووف دپلان ریاست غړی
3- غلام محمد  حا جی زاده رپلان ریاست غړی
4- عبدالهادی رهنمون ، دثانوی زده کړو غړی
5- خواجه محمد غنی صدیقی دابتدایی زده کړو غړی 
6- محمد ابراهیم دګرزیوانی ، دابتدایی تدریساتو غړی.
 
987 نیټه : 1372 کال میاشت دلندی (9) دلندی 23 نیټه کال 1372
دپلان او بین المللی اړیکو ریاست
دلیک او اداری مدیریت
 
دپلان محترم مدیریت ته :
 
دوزارت دمقام دتحریراتو دریاست 1372 کال دلندی دمیاشتی د4 نیټی 9310 گڼی مکتوب ورسید په هغه کې داسی لیکل شویدی دی. دزده کړی او روزنی وزارت کمیسیون دلاندینی محترمو کسانو هر یو مهر صاحب ، مولوی امیر زاده دوزارت سلاکار کاران ، مولوی فقیر محمد خنجری دخپرونو رئیس ، محمد نبی احمدی د پلان او بین المللی اړیکو مرستیال ، عبدلشکور حمیدی دتالیف او ترجمی رئیس ، مولوی محمود درسوال او مولوی عبدالملک واعظی ددینی مدارسو او دارالحفاظونو مسلکی غړی موظف شول څو په هیواد کې داسلامی زده کړو د مدرسو اودارالحفاظونو دتاسیس او دهغی په ښه کولوکې خپل نظرڅرګند کړی. محترم کمیسیون له څیړنی او غورڅخه وروسته په څلو رویشتو مادو کې په لاندی ډول خپله پریکړه وکړه:
 
سریزه : زمونږ په ګران هیواد کې داسلام له ټنګښت څخه روسته په داسی حال کې چی داسلامی دولت دنافذو قوانینو په پام کې نیولو سره دزده کړو دمرکزونو او موسسو دودی او پراختیا په برخه کی اغیزمن ګامونه پورته شویدی او داسلامی لارښونو په وړانګو کې د اسلامی زده کړو دتعلیم سیستم په برخه کې ګتور کارونه شویدی چی له هغو لوړو هدفونو څخه دپوهنی وزارت له خوا صورت نیولی هغه ددینی مدرسو کې دودی او ترقی په برخه کې په ګوته کولی شو چی باید په دینی مدرسو کې او دارالحفاظونو کې چی ګران هیواد په مرکز او ولایتونو کې دی. دکمی او کیفی پلوه پاملرنه ده. ځکه په نړی کې دساینس او تکنالوژی چټک ورځنی پرمختګ او دهغه اړیکی له ټولنیزو اقتصادی او سیاسی او فرهنگی برخو سره خامخا دبشری ټولنی دژوندانه په بیلو بیلو برخو کې مهم بدلونونه راوړی په هره کچه چی دښوونی اوروزنی پلانونو دقیق او علمی او داسلامی اصیلو لارښونو پربنسټ بنا شی پر همغه دټولنی په افرادوکی ددیانت ، تقوی ، ښه خوی داسلامی ورورولی احساس او دندی پیژندنه خلکوته خدمت دوطن سره مینه ښهوده کوی او پیاوړی کیږی هوددی ټولو پرمختګونو اساس او بنسټ په ټولنه داسلامی اساساتو په میادیو زده کول او شرعی حکمونو عملی کول دی. برسیره پردی دعمومی زدهکړو دښونځیو تعلیمی نصاب داسلامی انقلاب له بری څخه تر مخه له دی سره سره چی ددینی علومو مضامین په اوسط ډول په اونی کې څلور ساعته په نصاب کې نیول شوی و په سلو کې 55 دښوونځیو ددینی مضمونوته دښوونکی غیر مسلکی ښوونکو تشکیل وه چی دغه ډول ښوونکی هیڅکله ددینی په تدریس کی موفقه نه وه په یقین سره چی داسلامی دښوونکو په برخه زیاته اړتیا احساسیږی او ښایی له همد نیټی څخه داسلامی علومو دښوونکود پیداکولو او روزولو په برخه کی لازمه پاملرنه وشی په ټول هیوادکی ددینی مدرسو تاسیس او پراختیا په ټول هیوادکی یو ضروری دنده ده.
 

 ددینی مدرسو او دارالحفاظونو عمومی او خصوصی اهداف:
1- داسلامی اسپڅلی دین دعقایدو او عالی اخلاق داساساتو او اصولو زده کړه.
2- دښوونځیو او مد رسو لپاره دمسلکی ښوونکو روزل.
3-  دشرعی حکمونو او داسلامی علم تعلیم او ارشاد دتبلیغ له لپاره دټولی ټولو افرادوته.
4- دعلمی استعداددنو پیاوړی کول ددی لپاره چی داسلامی معتبرو کتابونو څخه ګته واخستله شی.
5- په ټولنیزو او فردی ژوندانه کې په اسلامی لارښودنو په اهمیت پوهیدل.
6- معلومات لرل ددین د خصوصیاتو امتیازونو او اسلامی عباداتو په برخه کې.
7- دزده کوونکو داستعدادونو روزول او ورته وده ورکول چی په مذهبی او ملی موازینو ولاړ او وطن دوستی او دهر منفی پدیدی په محو کولو کې چی د اسلامی ارشاداتو په وړانګو کې ښودل شوی دنده واخلی.
8- دمدنی قواعدو او تولنیزو قضایی اوسیاسی او اقتصادی موادو زده کول داسلامی هدایاتو په وړانګوکې.
9-  داسلام دتاریخی بهیر په اړه معلومات کسبول.
10- دقرانکریم دقرائت زده کول د تجوید دقواعد اودلهجی او اداو سره.
11- دقرآنکریم حفظول دهغه دترتیلو قواعدو سره.
نو په دی اساس داسلامی زده کړو او دارحفاظونو موظف کمیسیون د1372 کال دسنبلی په 27 او 28 پخپلو تاریخی غونډو کې داسی وړاندیز تقدیم کړ.
 
1- په هری ولسوالی او ولایتونو کې دموظف هیئت له څارنه او سروی څخه وروسته په هغه صورت کې چی دټولګی دتشکیل معیاربشپړ کړل یوه نهاری مدرسه دی جوړه شی.
2-  دهری ولسوالی په مدرسه په تشکیل  کې کید لی شی  چی دقرآن دحفظ او قرائت یوه څانگه خوندی شی.
3-  دهرولایت په مرکز کې یوه مدرسه په نهاری او لیلی بڼه منظور شی.
دد ی لپاره چی مسلمان اولاد په اسلامی ټولنه کې په اساسی ډول دینی درسونه او مروجه عصری مضامین ولولی دټولګیو دتشکیل دولسوالیو کې دلمړی ټولګی څخه ددولسم ټولګی پوری یعنی لمړنی منځنی او ثانوی دوره په نهاری ډول دشمول دلایحی په اساس او دولایتونو په مرکزونو کې له لمړی ټولګی یا په څوارلسم ټولګی پوری لمړنی ،منځنی ثانوی او عالی دوره په نهاری او لیلی شکل وټاکل شی.
4- په لمړی درجه ولایتونو کې دښوونی او روزنی دوزارت دلزوم دید له مخی دوه مدرسی او دارالحفاظ تاسیس شی.
5- دشاگردانو دشمول په اړوند په مدرسو او دارالحفاظونو کې ځانگړی تعلیماتنامه او لایحه دی په نظر کې ونیول شی.
6- په لیلی کې دزده کوونکودشمول اواوسیدو په برخه کې داسی څرگندونه کیږی. دلیلی دشرایطو واجد زده کوونکی دولایت په مرکز کې داووم ټولګې څخه ترڅوارلسم ټولګی پوری په لیلی کې دی ومنل شی او په هر کال کې د لیلی ټاکلی ونډه دښوونی او روزنی دوزارت له مرکزڅخه دټاکلواو دچاپریال دنفوس دستونزو په پام کې نیولو او نوروسره تثبیت شی او هغه زده کوونکو چی دلیلی دمنلو شرایط ونلری په نهاری  ډول دی خپلو زده کړوته دوام ورکړی.
7- دولسوالیو دمدرسو ددولسمو ټولګیو فارغان کولای شی چی خپلی لوړی زده کړی ته داړوند ولایت دمرکز په مدرسی کې دوام ورکړی.
8- ددارالحفاظو نو زده کوونکی کولی شی چی دقرآنکریم له حفظولو څخه وروسته خپلی لوړی زده کړی ته دڅوارلسم ټولګی وی په پوری دمدرسو له زده کوونکو سره دوام ورکړی او همدغه ددارالحفاظونو زده کوونکو چی په لیلی دمنلو شرایطو لرونکی دی کولی شی چی له اووم ټو لګی څخه تر څوارلسم ټولګی  پوری دذکرشوی ولایت په مدرسی کې دلیلی په ډول اعاشه اواباته شی.
9- هغه کسان چی خصوصی زده کړی اری درسمی آزموینی په اساس او دعلمی سویی دتثبیت له مخی دعمر درعایت په نظر کې نیولو سره دمدرسو او دارالحفاظونو په یو ټو لگی کې پرمه له دولسم ټولگی څخه منل کیږی.
10- داسلامی زده کړو (دمدرسو او دارالحفاظونو ) ددولسم ټو لګیو فارغان کولی شی چی داسلامی علومو دښوونکو په توګه دنده سرته ورسوی. ددی ډول فارغانو ته باید لنډ مهاله کورسونو دننه په خدمت په پام کې ونیول شی داښوونکی ددندی داشغال وروسته باید دښوونکی  دروزنی لنډ مهاله کورسونه واولی. 
11- داسلامی زده کړو دمدرسو او دارالحفاظونو نارینه فارغان دعسکری خدمت څخه معاف دی.
12- دمدرسو او دارحفاظونو دځای دټاکلو په برخه کې واکمن مقام داسی ځای او سیمه دی وټاکی چی زیاتره کلی له هغه څخه ګټه واخلی.
 
په هغو ولسوالیو او ولایتونو کې چی تر مخه دینی مدرسی موجود دی وی په همغو مدرسو کې دی دوهم ځل لپاره تدریس پیل شی او همدارنگه په هغو ولسوالیو او ولایتونو کې چی تر مخه دینی مدرسی نه وی دښوونی او روزنی دوزارت دواکمن هئیات او داړوندولایت دپوهنی دریاست له خوا ورته ځای وټاکل شی.
 
13-په عاجله توګه دی ددینی مدرسی دلیلی زده کوونکی له پنځوسو منو څخه لږ نه وی  او داکثر حدیی له دری سوو تنو څخه زیات نشی.
14- دلیلی دیو زده کوونکو 24 ساعته لکښت یعنی دری وخته اوه سوه افغانی ټا کلی شویده.
15- دتعلیمی نصاب پروگرام او اسلامی علومو مفردات له ټولو مدرسو څخه دټول او له هغه ورسته دی دعلمی اومسلکی کمیسیون او دهیواد دعلما و دنظریی په اساس دښوونی او روزنی دوزارت له خوا ټاکل کیږی وروسته واحد نصاب دی په ټولو مدرسو او ددارالحفاظو نو کې تطبیق شی.
16- دمدرسو او دارالحفاظونو داړتیا وړ کتابوته دتعلیمی نصاب له تعیین او تثبیت څخه وروسته دښونی او دروزنی له یو وجهی څخه تدارک او برابریږی.
17- دهیواد جیدو علما داسلامی عالی زده کړو په مدرسو کې دوړو رتبو له تثبیت څخه داستاد په توګه دی توظیف او گمارل شوی .
18- په هغو ولایتونو چی ګن شمیر مدرسی دهغه په مرکزکی وجود ولری دهغه دظرفیت په پام کې نیولو سره په یوی مرکزی مدرسی سره دی یو ځای شی.
19- دنورو مدرسو او دارالحفاظونو تاسیس دښوونی او روزنی دوزارت له صلاحتونونه څخه دی.
20-  د1372 او 1373 دمدرسو دتاسیس په ا ړوند دهمدی نوی لایحی روحیه دی په پام کې ونی
 
21 هغه مدرسی چی دهیواد دخیرغوښتونکو له خوا ایجادیږی دهغه درسمی پروګرام دی داسلامی دولت درسمی پروګرام په ډول عیار شی ددرسی  مدرسو جوړول دښوونی او روزنی دوزارت دتائید او موافقی څخه وروسته مجاز دی و
22- هیڅ هیواد او بهرنی موسسه نشی کولی چی دښوونی او روزنی دوزارت له موافقی څخه پرته دننه په افغانستان مدرسی او یا دارالحفاظ ایجاد کړی البته دهغوی بی قید او شرطی مرسته دښوونی او روزنی دوزارت له لخوا منل کیږی.
23- دولسوالیو او ولایتونو دمرکزونو مدارس او دارلاحفاظونو داړوند ولایت دښوونی او روزنی دریاست داثر لاندی دی.
24- دهر ولایت دښوونی او روزنی دریاست په تشکیل کې دمعاونیت یو دوهم بست دی په مدرسو او دارحفاظونو دڅارنی لپاره په پام کې ونیول شی.
 دپورتنی شرحی په اساس داسلامی مدرسو او دارالحفاظو نو دکارونوڅارنه دکمیسیون نظرته وړاندی کیږی.
موضوع دی صالحه مقام ته وړاندی شی او دهغه په برخه کې دجمهوری ریاست دمقام مرستیال مولوی محمد نبی محمدی چنین حکم ورکړ وکتل شو: تائید دی . همدارنګه محمد شاه فضلی داسلامی دولت سر پرست، داسی وفرمایل :وکتل شو منظوردی دروزنی او ښوونی وزارت دی اجراآت وکړی.
 
دامراتب تاسوته ابلاغ شول ، څو دهغه په اساس پخپله برخه کې اجراآت وکړی.
پورتنی لیکل شوی مراتب نقلآ ولیکل شو په دی برخه کې لازمه اجراآت به وکړی